ⓘ Cyfieithiad benthyg. Mewn ieithyddiaeth mae cyfieithiad benthyg yn derm ar gyfer gair neu ymadrodd benthyg am beth neu gysyniad sydd wedi ei chyfieithun llythre ..

                                     

ⓘ Cyfieithiad benthyg

Mewn ieithyddiaeth mae cyfieithiad benthyg yn derm ar gyfer gair neu ymadrodd benthyg am beth neu gysyniad sydd wedi ei chyfieithun llythrennol, gair-am-air neu wraidd-wrth-wraidd o iaith estron. Yn aml gall y gair neur ymadrodd benthyg wedii gyfieithu wneud dim synnwyr yn yr iaith darged heb wybod y cyd-destun neu ystyr y gair yn yr iaith ffynhonnell.

Cyfieithiad a benthyciad yw cyfieithiad benthyg ar yr un pryd. Er enghraifft, mae ci a poeth yn cyfateb ir Saesneg dog a hot. Felly mae ci poeth ~ poethgi yn cyfieithu ar ddelwr Saesneg hot dog.

Mae calque ei hun yn air benthyg or enw Ffrangeg calque dargopi, trasiad; dynwared, copi agos’ cynigir dynwarediad fel cyfieithiad Gymraeg or Saesneg calque yn Geiriadur yr Academi. Maer ferf calquer yn golygu dargopïo, trasio; dynwared yn agos’; papier calque yw papur trasio yn y Ffrangeg. Mae gair benthyg ~ benthycair yn y Gymraeg ei hun yn cyfieithiad benthyg or Saesneg loanword sydd ei hun, yn ei dro, yn cyfieithiad benthyg or gair Almaeneg Lehnwort.

                                     

1. Cyfieithiadau benthyg yn y Gymraeg

Mae cyfieithiadau benthyg yn frith yn yr iaith Gymraeg, yn enwedig yr iaith lafar. Er enghraifft:

  • llawysgrif, ar ddelwr Lladin manūscrīptum llawysgrifen, ysgrifen â’r llaw’ or geiriau manū- llaw’ a scrīptum ysgrifen’
  • Gwlad yr Iâ, ar ddelwr S. Iceland, ffrwyth camdarddiad poblogaidd o ice iâ’ + land gwlad’ er bod yr enwr wlad brodorol Islandeg Ísland yn golygu ynys’, syn cyfateb ir S. island
  • rhai weithiau, ar ddelwr S. sometimes
  • llifolau, ar ddelwr Saesneg floodlight
  • llygoden, ar ddelwr S. mouse cyfrifiadurol, y teclyn tywys ar y cyfrifiadur
                                     

2. Cyfieithiad rhannol

Mae benthyciad cymysgiaith neu ran-cyfieithiad benthyg loan blend neu partial calque yn y Saesneg yn golygu cyfieithun llythrennol un rhan or gair gwreiddiol ond nid y llall. Er enghraifft, maer enw ar y gwasanaeth digidol Gwyddelig, Saorview yn cyfieithiad rhannol gan ei fod yn defnyddio enw y gwasanaeth digidol Brydeinig, Freeview gan gyfieithur elfen flaenaf or Saesneg ir Wyddeleg saor ond gadael yr ail elfen view yn ddi-gyfieithiad. Ymysg enghreifftiau eraill mae liverwurst sosej iau / afu’ < Almaeneg Leberwurst, apple strudel strwdel afalau’ < Alm. Apfelstrudel a the Third Reich y Drydedd Reich’ < Alm. Drites Reich.